Non–Duality

Non–Duality to filozoficzny wywód podważający to, co w zachodniej kulturze uchodzi za oczywiste: przekonanie o wyraźnej odrębności „ja” i otaczającej je rzeczywistości.

Film wyrasta z osobistego doświadczenia reżysera Tomka Węgorzewskiego – spotkania z brytyjską psycholożką Haliną Pytlasińską, pracującą z kategorią niedualizmu, a prywatnie jego nieznaną wcześniej ciotką. To spotkanie staje się impulsem do próby zrozumienia perspektywy, która nie opiera się na opozycjach i kwestionuje sam fundament zachodniego modelu myślenia.

Spotkanie z ciotką otwiera przed reżyserem nie tylko nową perspektywę filozoficzną, lecz także nowe narzędzia rozumienia doświadczenia. Pytlasińska posługuje się techniką social dreaming matrix, metodą badania kolektywnej nieświadomości, która staje się dla filmu zarówno kontekstem teoretycznym, jak i inspiracją formalną. Imaginarium filmowe funkcjonuje tu jak przestrzeń wspólnego śnienia – obszar, w którym obrazy pojawiają się, rezonują i tworzą relacje niedostępne racjonalnemu dyskursowi, a zarazem ujawniają intuicyjną wiedzę o wspólnocie.

Dokumentalny zapis rozmowy z Pytlasińską oraz zdjęcia kreacyjne z Londynu zestawione są z materiałem archiwalnym Wytwórni Filmów Oświatowych w Łodzi – obrazami życia w systemie totalitarnym, w którym dorastał autor filmu. Totalitaryzm rozumiany jest tu nie tylko jako ustrój PRL–u, lecz jako system skostniałych, binarnych kategorii językowych, poprzez które poczucie odrębności człowieka i świata przekazywane jest kolejnym pokoleniom.

Film staje się przestrzenią negocjacji między archiwum, które utrwala porządek świata, a głosem próbującym go rozszczelnić. Dzięki asocjacyjnemu montażowi Non–Duality bada, jak obraz i język współtworzą doświadczenie dualizmu – oraz czy możliwe jest jego przekroczenie. W ten sposób film nie tylko mówi o niedualności, lecz sam podejmuje próbę jej urzeczywistnienia w formie.

‍Non–Dualit powstało w ramach vnLab – Laboratorium Narracji Wizualnych Szkoły Filmowej w Łodzi, gdzie rozwijane było poprzez pracę nad archiwami, eksperymenty formalne i filozoficzny namysł nad językiem filmu.